<!DOCTYPE html>
<html class="client-nojs vector-feature-language-in-header-enabled vector-feature-language-in-main-page-header-disabled vector-feature-page-tools-pinned-disabled vector-feature-toc-pinned-clientpref-0 vector-toc-not-available vector-feature-main-menu-pinned-disabled vector-feature-limited-width-clientpref-1 vector-feature-limited-width-content-enabled vector-feature-custom-font-size-clientpref-1 vector-feature-appearance-pinned-clientpref-0 skin-theme-clientpref-day vector-sticky-header-enabled" lang="de" dir="ltr"><head>
<meta charset="UTF-8">
<title>Rex pacificus</title>
<meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1.0">
<link rel="icon" type="image/png" href="./_res_/favicon.png">
<link rel="canonical" href="https://de.wikipedia.org/wiki/Rex_pacificus"> <link href="./_mw_/ext.cite.styles.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/ext.wikimediamessages.styles.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/skins.vector.icons.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/skins.vector.search.codex.styles.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/skins.vector.styles.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<meta name="ResourceLoaderDynamicStyles" content="">
<link href="./_mw_/ext.gadget.citeRef.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/ext.gadget.defaultPlainlinks.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/ext.gadget.dewikiCommonHide.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/ext.gadget.dewikiCommonLayout.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/ext.gadget.dewikiCommonStyle.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/ext.gadget.dewikiDarkmode.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/ext.gadget.dewikiResponsive.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link href="./_mw_/ext.gadget.specialSearch.css" rel="stylesheet" type="text/css">
<link rel="stylesheet" type="text/css" href="./_mw_/site.styles.css">
<link rel="stylesheet" type="text/css" href="./_mw_/noscript.css">
<link rel="stylesheet" type="text/css" href="./_res_/footer.css">
<link rel="stylesheet" type="text/css" href="./_res_/vector-2022.css">
</head>
<body class="skin--responsive skin-vector skin-vector-search-vue mediawiki ltr sitedir-ltr mw-hide-empty-elt ns-0 ns-subject page-Rex_pacificus rootpage-Rex_pacificus skin-vector-2022 action-view">
<div class="mw-page-container">
<div class="mw-page-container-inner">
<div class="mw-content-container">
<main id="content" class="mw-body">
<header class="mw-body-header vector-page-titlebar">
<h1 id="firstHeading" class="firstHeading mw-first-heading"><span class="mw-page-title-main">Rex pacificus</span></h1>
</header>
<a id="top"></a>
<div id="bodyContent" class="vector-body ve-init-mw-desktopArticleTarget-targetContainer" aria-labelledby="firstHeading" data-mw-ve-target-container="">
<div id="contentSub">
<div id="mw-content-subtitle"></div>
</div>
<div id="mw-content-text" class="mw-body-content mw-content-ltr" lang="de" dir="ltr"><div class="mw-content-ltr mw-parser-output" lang="de" dir="ltr"><p>Am 5. September 1234 übersandte <a href="Gregor_IX." title="Gregor IX.">Gregor IX.</a> Exemplare des <i><a href="Liber_Extra" title="Liber Extra">Liber extra</a></i> zusammen mit einem Begleitschreiben an mehrere Empfänger. Dieses Schreiben ist nach seinen <a href="Incipit" title="Incipit">Anfangsworten</a> als <i><b>Rex pacificus</b></i> bekannt. Sein Wortlaut ist aus dem päpstlichen Register bekannt<sup id="cite_ref-1" class="reference"><a href="#cite_note-1"><span class="cite-bracket">[</span>1<span class="cite-bracket">]</span></a></sup>, Ausfertigungen haben sich nicht erhalten. In vielen Handschriften des <i>Liber extra</i> sind Kopien enthalten, wobei als Empfänger entweder (wie im <a href="Register_(Diplomatik)" title="Register (Diplomatik)">Register</a>) Paris oder Bologna oder beide Orte genannt werden; dass das Schreiben auch an „viele andere“ Empfänger ging, ist durch eine Notiz im Register bekannt.<sup id="cite_ref-2" class="reference"><a href="#cite_note-2"><span class="cite-bracket">[</span>2<span class="cite-bracket">]</span></a></sup> Das Schreiben wird üblicherweise als <a href="P%C3%A4pstliche_Bulle" title="Päpstliche Bulle">Bulle</a> bezeichnet, wofür nach Maßstäben der <a href="Diplomatik" title="Diplomatik">Diplomatik</a> aber die entscheidenden Merkmale fehlen (insbesondere die <i>ad perpetuam</i>-Formel).
</p><p>Das Schreiben beklagt die Vielfalt und Widersprüchlichkeit der vorhandenen <a href="Dekretale" title="Dekretale">Dekretalen</a> und ihrer unterschiedlichen Überlieferungen; als Abhilfe habe er, Gregor, <a href="Raimund_von_Penyafort" title="Raimund von Penyafort">Raymund von Penyaforte</a> mit der Kompilation des nun vorliegenden <i>Liber extra</i> beauftragt. Mit <i>Rex pacificus</i> schreibt der Papst die Benutzung dieser Sammlung (<i>compilatio</i>) im Rechtsunterricht und in der gerichtlichen Praxis vor, verbietet die Benutzung anderer Sammlungen sowie die Ergänzung des <i>Liber extra</i>, und macht Ausnahmen von päpstlicher Genehmigung abhängig. Diese Verbote wurden nicht eingehalten, sie trugen aber dazu bei, den <i>Liber extra</i> als offizielle kirchliche Sammlung zu etablieren. <i>Rex pacificus</i> enthält keine <a href="Promulgation" title="Promulgation">Promulgation</a> des <i>Liber extra</i>, da der Papst die Sammlung weder veröffentlicht, noch die im <i>Liber extra</i> enthaltenen Einzelnormen eigens in Kraft gesetzt hat.
</p>
<div class="mw-heading mw-heading2"><h2 id="Editionen">Editionen</h2></div>
<ul><li><cite style="font-style:italic">Rex pacificus</cite>. In: <a href="Emil_Friedberg" class="mw-redirect" title="Emil Friedberg">Emil Friedberg</a> (Hrsg.): <cite style="font-style:italic">Decretalium collectiones: Decretales Gregorii P. IX., Liber sextus decretalium Bonifacii P. VIII, Clementis P. V. constitutiones, Extravagantes tum viginti Joannis P. XXII. tum communes</cite>. Leipzig 1881, <span style="white-space:nowrap">Sp.<span style="display:inline-block;width:.2em"> </span>2–4</span> (<a rel="nofollow" class="external text" href="https://archive.org/details/BD1141952/page/n36/mode/1up">archive.org</a> [abgerufen am 29. September 2022]).<span class="Z3988" title="ctx_ver=Z39.88-2004&rft_val_fmt=info%3Aofi%2Ffmt%3Akev%3Amtx%3Abook&rfr_id=info:sid/de.wikipedia.org:Rex+pacificus&rft.atitle=Rex+pacificus&rft.btitle=Decretalium+collectiones%3A+Decretales+Gregorii+P.+IX.%2C+Liber+sextus+decretalium+Bonifacii+P.+VIII%2C+Clementis+P.+V.+constitutiones%2C+Extravagantes+tum+viginti+Joannis+P.+XXII.+tum+communes&rft.date=1881&rft.genre=book&rft.place=Leipzig" style="display:none"> </span> [Auf Basis von Handschriften des <i>Liber extra</i>.]</li>
<li><cite style="font-style:italic">Rex pacificus</cite>. In: <a href="Heinrich_Denifle" title="Heinrich Denifle">Heinrich Denifle</a>, Emile Chatelain (Hrsg.): <cite style="font-style:italic">Chartularium Universitatis Parisiensis, tomus 1: Ab anno MCC usque ad annum MCCLXXXVI</cite>. Ex Typis Fratrum Delalain, Paris 1889, <span style="white-space:nowrap">S.<span style="display:inline-block;width:.2em"> </span>154</span> (<a rel="nofollow" class="external text" href="https://archive.org/details/bub_gb_VmrMTNvijekC/page/154/mode/1up">archive.org</a> [abgerufen am 12. Mai 2022]).<span class="Z3988" title="ctx_ver=Z39.88-2004&rft_val_fmt=info%3Aofi%2Ffmt%3Akev%3Amtx%3Abook&rfr_id=info:sid/de.wikipedia.org:Rex+pacificus&rft.atitle=Rex+pacificus&rft.btitle=Chartularium+Universitatis+Parisiensis%2C+tomus+1%3A+Ab+anno+MCC+usque+ad+annum+MCCLXXXVI&rft.date=1889&rft.genre=book&rft.pages=154&rft.place=Paris&rft.pub=Ex+Typis+Fratrum+Delalain" style="display:none"> </span> [Maßgebliche Ausgabe auf Basis des Registers.]</li>
<li>Lucien Auvray: <i>Les registres de Grégoire IX : recueil des bulles de ce pape, publiées ou analysées d'après les manuscrits originaux du Vatican</i>, Bd. I, Paris 1896, Sp. 1125f. Nr. 2083 und 2084. (<a rel="nofollow" class="external text" href="http://www.columbia.edu/cu/lweb/digital/collections/cul/texts/ldpd_6385313_001/">Columbia University Libraries Digital</a>)</li></ul>
<div class="mw-heading mw-heading2"><h2 id="Übersetzung"><span id=".C3.9Cbersetzung"></span>Übersetzung</h2></div>
<ul><li>Robert Somerville, Bruce Clark Brasington: <cite style="font-style:italic">Prefaces to Canon Law Books in Latin Christianity: Selected Translations, 500–1317</cite>. 2. Auflage. Catholic University of America Press, Washington 2020, <span style="white-space:nowrap">S.<span style="display:inline-block;width:.2em"> </span>203–204</span>.<span class="Z3988" title="ctx_ver=Z39.88-2004&rft_val_fmt=info%3Aofi%2Ffmt%3Akev%3Amtx%3Abook&rfr_id=info:sid/de.wikipedia.org:Rex+pacificus&rft.au=Robert+Somerville%2C+Bruce+Clark+Brasington&rft.btitle=Prefaces+to+Canon+Law+Books+in+Latin+Christianity%3A+Selected+Translations%2C+500-1317&rft.date=2020&rft.edition=2&rft.genre=book&rft.pages=203-204&rft.place=Washington&rft.pub=Catholic+University+of+America+Press" style="display:none"> </span> [Auf Basis von Friedbergs Text.]</li></ul>
<div class="mw-heading mw-heading2"><h2 id="Literatur">Literatur</h2></div>
<ul><li>Martin Bertram: <cite style="font-style:italic">Die Dekretalen Gregors IX. – Kompilation oder Kodifikation?</cite> In: Carlo Longo (Hrsg.): <cite style="font-style:italic">Magister Raimundus. Atti del Convegno per il IV Centenario della Canonizzazione di San Raimondo de Penyafort (1601–2001)</cite>. Istituto storico domenicano, Rom 2002, <span style="white-space:nowrap">S.<span style="display:inline-block;width:.2em"> </span>61–86</span>.<span class="Z3988" title="ctx_ver=Z39.88-2004&rft_val_fmt=info%3Aofi%2Ffmt%3Akev%3Amtx%3Abook&rfr_id=info:sid/de.wikipedia.org:Rex+pacificus&rft.atitle=Die+Dekretalen+Gregors+IX.+-+Kompilation+oder+Kodifikation%3F&rft.au=Martin+Bertram&rft.btitle=Magister+Raimundus.+Atti+del+Convegno+per+il+IV+Centenario+della+Canonizzazione+di+San+Raimondo+de+Penyafort+%281601-2001%29&rft.date=2002&rft.genre=book&rft.pages=61-86&rft.place=Rom&rft.pub=Istituto+storico+domenicano" style="display:none"> </span></li></ul>
<div class="mw-heading mw-heading2"><h2 id="Anmerkungen">Anmerkungen</h2></div>
<ol class="references">
<li id="cite_note-1"><span class="mw-cite-backlink"><a href="#cite_ref-1">↑</a></span> <span class="reference-text">Reg. Vat. 17, fol. 206v (= anno YIII, cap. 218)</span>
</li>
<li id="cite_note-2"><span class="mw-cite-backlink"><a href="#cite_ref-2">↑</a></span> <span class="reference-text">Auvray Nr. 2084: <i>In eundem modum scriptum est pluribus aliis</i>.</span>
</li>
</ol></div><!--htdig_noindex--><div><div class="zim-footer">
Dieser Artikel wurde von <a class="external text" title="Zuletzt bearbeitet am 2025-04-12" href="https://de.wikipedia.org/wiki/?title=Rex_pacificus&oldid=255083653">Wikipedia</a> herausgegeben. Der Text ist unter <a class="external text" href="https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/deed.de">Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0</a> verfügbar, sofern nicht anders angegeben. Für die Mediendateien können zusätzliche Bedingungen gelten.
</div>
</div><!--/htdig_noindex--></div>
</div>
</main>
</div>
</div>
</div>
<script src="./_webp_/webpHandler.js"></script>
</body></html>